Onderzoekers vergelijken herbruikbare en wegwerp OK-mutsen op milieu-impact en infectieveiligheid
Inhoudsopgave
Selecteer een item
Aanleiding
Op operatiekamers worden grote hoeveelheden wegwerp medische hulpmiddelen gebruikt. Daaronder vallen ook wegwerp OK-mutsen. Deze artikelen dragen bij aan afval, grondstoffengebruik en de CO₂-voetafdruk van operaties.
Herbruikbare OK-mutsen kunnen een duurzamer alternatief zijn, maar er bestaan zorgen over de mogelijke invloed op postoperatieve wondinfecties. Dit onderzoek vergelijkt daarom herbruikbare en wegwerp OK-mutsen op infectieveiligheid en milieu-impact.
Resultaten
De Australische onderzoekers voerden een systematische literatuurstudie en meta-analyse1 uit. Zij namen negen studies op: zes observationele studies, één experimentele studie en twee levenscyclusanalyses. De meta-analyse naar postoperatieve wondinfecties omvatte in totaal 45.708 operaties.
Infectieveiligheid
Herbruikbare en wegwerp OK-mutsen presteerden vergelijkbaar:
- In de twee studies die herbruikbare en wegwerp-OK-mutsen rechtstreeks vergeleken, trad bij 4,8% van de operaties met herbruikbare mutsen een wondinfectie op (73 van 1.526 operaties). Bij wegwerp-OK-mutsen was dit 4,6% (274 van 5.976 operaties). Dit verschil was niet statistisch significant.
- Een experimentele studie2 liet zien dat wegwerp bouffantmutsen3 meer deeltjes en in sommige metingen meer micro-organismen verspreidden dan stoffen mutsen en wegwerp nauwsluitende OK-mutsen.
Milieu-impact
Twee levenscyclusanalyses4 en 5 vergeleken herbruikbare en wegwerp OK-mutsen. Herbruikbare OK-mutsen hadden een significant lagere impact op:
• CO₂-uitstoot;
• aantasting van de ozonlaag;
• gebruik van fossiele brandstoffen;
• verzuring van ecosystemen;
• vorming van fijnstof.
In een ziekenhuispilot5 verminderde de invoering van herbruikbare OK-mutsen de berekende klimaatimpact in zes maanden met 11 kg CO₂-equivalent.
Kosten
De studies wijzen op mogelijke financiële voordelen:
- In één studie5 werd de investering in herbruikbare OK-mutsen binnen 15 tot 26 weken terugverdiend. De terugverdientijd hing af van de wasfrequentie.
- Een andere studie4 concludeerde dat de invoering van herbruikbare OK-mutsen kostenneutraal of financieel voordelig kon zijn.
Overweeg herbruikbare OK-mutsen als alternatief
De resultaten ondersteunen de overstap van wegwerp naar herbruikbare OK-mutsen. In de onderzochte studies nam het risico op postoperatieve wondinfecties niet toe, terwijl de milieu-impact lager was.
Stem de invoering af met betrokken afdelingen
Betrek de operatieafdeling, infectiepreventie, inkoop, logistiek en de wasserij. Maak afspraken over uitgifte, inzameling, reiniging, controle en tijdige vervanging van de mutsen.
Wil je meer praktische informatie hierover lezen? Bekijk deze links:
Beperkingen
- De twee levenscyclusanalyses zijn uitgevoerd in afzonderlijke ziekenhuizen in Amsterdam en Boston. De uitkomsten kunnen verschillen bij andere gebruiksaantallen, wasprocessen, energiebronnen, transportafstanden en inkoopprijzen.
- Er waren maar weinig studies naar de milieu-impact en kosten van herbruikbare OK-mutsen. Daardoor zijn de conclusies hierover beperkt toepasbaar op andere zorginstellingen.
- Het ontstaan van postoperatieve wondinfecties hangt af van meerdere factoren. De invloed van het type OK-muts is daardoor moeilijk los te beoordelen.
1 Een systematische review is een onderzoek waarin bestaande wetenschappelijke studies volgens een vaste, vooraf vastgestelde methode worden verzameld, beoordeeld en samengevat. Bij een meta-analyse worden de resultaten van vergelijkbare studies statistisch samengevoegd tot één overkoepelende uitkomst.
3 Bouffantmutsen zijn ruime, losse OK-mutsen die het haar volledig bedekken, vergelijkbaar met een haarnetje. Ze sluiten minder strak om het hoofd dan een nauwsluitende OK-muts.
Disclaimer
De inzichten op deze pagina zijn bedoeld als praktische handreiking voor het maken van duurzamere inkoop en gebruik van medische hulpmiddelen. Hoe ze worden toegepast, verschilt per organisatie en situatie en vraagt altijd om maatwerk. De informatie is deels samengesteld met behulp van AI en vervolgens gecontroleerd door inhoudelijke deskundigen. Heb jij opmerkingen of suggesties over bovenstaande informatie? Laat het ons weten via de button in onderstaand contactblok.