Overstap van wegwerp naar herbruikbaar zorgtextiel op de IC
Inhoudsopgave
Aanleiding
Op de Intensive Care (IC) worden veel absorberende onderleggers (“blueys”) gebruikt voor incontinentiezorg, wondzorg en bescherming van bedden en materialen. Deze onderleggers zijn vaak wegwerp en dragen bij aan zorgafval en milieu-impact. Tegelijk maken zorgprofessionals zich zorgen of herbruikbare alternatieven mogelijk nadelig zijn voor patiëntveiligheid, met name het risico op decubitus (pressure injuries).
Dit onderzoek kijkt expliciet naar de overstap van wegwerp naar herbruikbaar zorgtextiel op de IC, en neemt daarbij zowel klinische uitkomsten (decubitus), acceptatie door zorgprofessionals als milieueffecten mee. Absorberende onderleggers worden niet expliciet benoemd in de NFU Top-22, maar worden veelvuldig gebruikt op de IC en dragen daarmee bij aan zorgafval en milieu-impact.
Resultaten
Het onderzoek betrof een voor- en na-studie op één grootstedelijke IC in Australië, waarbij werd overgestapt van wegwerp absorberende onderleggers naar herbruikbare absorberende onderleggers, en waarin in totaal 2.114 patiënten zijn geanalyseerd.
Belangrijkste bevindingen:
Decubitus
- Het percentage patiënten met decubitus daalde van 7,3% (met wegwerp onderleggers) naar 5,2% (met herbruikbare onderleggers).
- Na correctie voor patiëntkenmerken (zoals ziektelast, leeftijd en ligduur) was het type onderlegger geen significante voorspeller van decubitus.
→ De overstap naar herbruikbaar linnen had geen effect op het optreden van decubitus.
Milieu-impact
- Het gebruik van herbruikbare onderleggers bespaarde circa 496 kg restafval per jaar in de ICU.
- In de oude situatie werden ruim 21.500 wegwerp onderleggers per jaar afgevoerd naar de verbranding/stort.
Acceptatie door zorgprofessionals
- Verpleegkundigen beoordeelden het gebruik van de herbruikbare onderleggers positief, met een gemiddelde tevredenheidsscore van 87,2%. De beoordeling had betrekking op duurzaamheid, gebruiksgemak, geschiktheid voor de zorgpraktijk en kosteneffectiviteit.
- Enkele aandachtspunten betroffen juiste toepassing (plaatsing, wrijving, contaminatierisico).
Praktische toepasbaarheid
Beperkingen
- Het onderzoek is uitgevoerd in één ziekenhuis in Australië en maakt gebruik van bestaande patiëntgegevens. Daardoor geven de resultaten een goed beeld van de praktijk, maar zijn ze niet automatisch toepasbaar op alle zorginstellingen of op zorginstellingen in Nederland.
- Mogelijke onderrapportage van decubitus kan niet volledig worden uitgesloten.
- Er is geen volledige levenscyclusanalyse (LCA) uitgevoerd van herbruikbaar versus wegwerp linnen.